VERGİ UYUMSUZLUĞU VERGİLEME İLKELERİ İLİŞKİSİ

Mehmet Sadık AYDIN

Abstract


Kamu harcamalarının en önemli finansman kaynaklarının başında gelen vergilerin insanlık tarihi kadar eski olduğu varsayılır. Vergiler, devletin görevlerini yerine getirebilmede kullandığı en önemli araçlardandır. Dolayısıyla devletin vergilerin tahsilindeki başarısı, devletin fonksiyonlarını yerine getirmedeki başarısında da en önemli etmenlerdendir. Tarihsel süreç içerisinde vergiler konulurken, gerek dönemin şartlarına gerekse de toplumun yaşayış şartlarına göre belli ilkeler göz önünde bulundurulmak zorunda kalmıştır. Bu ilkeler tarihsel süreç içerisinde farklı şekillerde sınıflandırılıp tanımlansa dahi genellikle aynı koşulları göz önünde bulundurmuşlardır. Adil vergileme, uygun vergileme gibi ilkeler değişen dönemlerde isim olarak farklılaşsa dahi aynı gerekçelerle göz önünde bulundurulan ilkeler olmuşlardır. Dolayısıyla iyi bir vergi sistemi nasıl olmalı diye sorulduğunda bu ilkelere ne kadar uyumlu olduğu ile ilişkilendirilerek cevap verilebilir. İnsanlık tarihi kadar eski bir geçmişi olan vergiler, değişik gerekçelerle toplumun tamamı ya da toplumda belli bir kesim tarafından olumsuz karşılanabilmektedir. Bu olumsuz durum vergi tahsilatında olumsuzlukların ortaya çıkmasına neden olmakta ve bu olumsuz durum da devletin görevlerini yerine getirmede sorunlar çıkmasına neden olabilmektedir. Bu yaşanan olumsuzlukların nedenlerinden biri de vergileme ilkelerine uyumsuz bir vergi sisteminin olmasıdır. Adil olmayan bir vergi sistemi sadece belli bir kesimden değil toplumun neredeyse tamamından tepki almak durumunda kalabilmektedir. Tarihsel süreçteki vergi isyanlarının büyük kısmı da bu vergileme ilkelerinden sapmalardan dolayı baş göstermiştir. Dolayısıyla vergiye karşı dirençleri azaltmada vergileme ilkelerine önemli roller düşmektedir. Bu çalışmada, vergileme ilkelerinin teorik yapısı anlatılacaktır, farklı iktisatçılarının farklı vergileme ilkeleri sınıflandırmasını nelere göre yaptığı açıklandıktan sonra bu ilkelerin vergi direnci üzerindeki etkileri tartışılacaktır. Çalışma sonucunda iyi bir vergi sisteminin hangi ilkelere göre oluşturulabileceği ve bu ilkeleri göz önünde bulundurmadığı takdirde nasıl sonuçların olabileceği anlatılacaktır. Bunun nihayetinde Türkiye açısından gelir politikası uygulayıcılarının vergiye karşı gösterilecek dirençlerde neleri göz önünde bulundurması gerektiği politika önerileri şeklinde anlatılacak bunun sonucunda da Türkiye’de vergi tahsilatında etkinliğin sağlanması hedefine yardımcı olunmaya çalışılacaktır.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


............................................................................................................................................................................................................................

HOW DO YOU REGISTER and SUBMIT AN ARTICLE?

Registering and Logging in

Submitting an Article