MİLLETLERARASI GEÇİCİ VE HUKUKİ KORUYUCU TEDBİR KARARLARININ TANINMASI VE TENFİZİ

Ekin TUNA

Abstract


Velayetin hukukî anlamı küçüklerin, istisnaî de olsa kısıtlanmasına karar verilen ergin çocukların gerek şahıslarına, gerekse mallarına özen gösterme ve onları temsil etme konusunda kanunun ana ve babaya yüklemiş olduğu haklar ve yükümlülüklerinin tümüdür. Evlilik devam ettiği sürece anne ve baba velayeti birlikte kullanırlar ( TMK m.336/1). Boşanma davasının devamı esnasında çocukların velayetinin kullanılması konusunda eşler arasında anlaşmazlık çıkması halinde hâkim bir ara karar verebilir. Bu ara karar; çocukların bakım ve korunması amacıyla geçici önlem niteliğine haiz olup velayeti taraflardan birine verebilir. Bu ara karar sayesinde diğer taraf ile çocuk arasında kişisel ilişki düzenlenerek ve çocuk lehine tedbir nafakasına karar verileceği TMK 169’da düzenlenmiştir.

      Çocukların korunması ve menfaati için verilen velayet kararlarının başka devletlerde sonuç doğurması oldukça önemlidir. Ülkeler arasında ilişkilerin artması sebebiyle farklı devlet vatandaşı olan anne ve babalardan dünyaya gelen çocuk sayısı artmakta ve bu çocukların evliliklerin bitmesi halinde anne ve babadan hangisinde kalacağı sorun teşkil etmekteydi ancak son yıllarda Türk mahkemelerinde de ortak velayet hususu gündeme gelmiştir. Uzun süren tartışmalardan sonra günümüz gereklerine uygun olarak Türk mahkemeleri de göre ortak velayet hususunda karar vermeye başlamıştır.Her ne kadar ortak velayet mümkün olsa da  çocuğun kendisinde kalmasını arzu eden anne veya baba çocuğu kendi ülkesine veya yabancı bir ülkeye götürme girişiminde bulunmaktadır. Bu nedenle uluslararası çocuk kaçırma vakaları büyük oranda artmıştır. Çocuğuna kavuşmak isteyen anne veya baba, kendi lehine olan yetkili ve görevli mahkemelerden aldıkları karar ile hukuk dünyasında sonuç yaratmayı hedeflemektedirler: ancak, alınan bu kararlar yalnızca verildikleri ülkede hüküm ve sonuç doğuracakları gibi bir devletin mahkemesinin diğer devletin mahkemesine doğrudan emir veremeyecektir. Bu etki ancak tanıma ve tenfiz kararı verilmesi ile sağlanacaktır. Bu çalışmada yargı kararları ışığında milletlerarası alanda geçici ve koruyucu hukuki tedbir kararlarının Türkiye’de tanıma ve tenfizi ile ilgili olarak uluslararası sözleşmeler incelenerek  ayrıca getirilen düzenlemelerin pratikte hukuk dünyasında sonuç doğurup doğuramayacağı nedenleri ile birlikte tartışılacaktır.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


............................................................................................................................................................................................................................

HOW DO YOU REGISTER and SUBMIT AN ARTICLE?

Registering and Logging in

Submitting an Article