Dünya’da ve Türkiye’de Alışveriş Merkezlerinin Gelişimi

Abdulmuttalip Pilatin

Abstract


Alışveriş merkezi, tek bir yönetim ve tek bir varlık olarak planlanan ve geliştirilen bir grup perakende ve diğer ticari kuruluşların bir araya geldiği yerlerdir. Alışveriş merkezlerinin en önemli iki fonksiyonundan birisi ticari diğeri sosyal fonksiyonudur. Alışveriş merkezleri oldukça eski bir geleneğe sahiptir. Birkaç öncü olsa da, alışveriş merkezi, 1950'lerin sonlarında ve 1960'larda Amerikan parakende sektörünün önemli bir aktörü haline gelmiştir.

 

Modern anlamda alışveriş merkezlerinin ilk örneklerinin 1920’li yıllarda ABD’de ortaya çıktığı bilinmektedir. Bugünkü manada alışveriş merkezlerinin ilk örneği ise 1931 yılında ABD’nin Dallas şehrinde açılan “Highland Shopping Village”dir (Dawson, J. And A. Lord, 1985: 15). Alışveriş merkezlerinin daha planlı ve kompleks bir yapı olarak ortaya çıkması ise tam olarak 2. Dünya Savaşı’nın sonrasına denk gelmektedir. Daha büyük alışveriş merkezleri ise 1970’li yıllarda oluşmaya başlamıştır. Sonraki aşamada Alışveriş Merkezleri çok daha büyük hacme sahip olmaya başlamış ve malların satıldığı bir yer olma kimliğinin yanı sıra, eğlence, yiyecek mekânlarının da yer aldığı büyük yaşam merkezleri haline gelmiştir. O zamandan itibaren öncelikle Avrupa’da olmak üzere dünyanın tamamına yayılmaya başlamıştır (Alkibay,1993:10).

 

Türkiye’nin alışveriş merkezlerinin gelişimine bakıldığında Osmanlı İmparatorluğu döneminde inşa edilen bedesten ve kapalı çarşıların dünyadaki alışveriş merkezlerinin ilk örneklerinden olduğu görülmektedir. Bunların bilinen en eskisi ise İstanbul’da yer alan Kapalıçarşı'dır (ICSC).

References


Alkibay, S. (1993). Organize Alışveriş Merkezleri Yönetimi ve Tüketicilerin Bu Merkezlere İlişkin Yaklaşımları, (Yayımlanmış Doktora Tezi) Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Dawson, J. A. and Lord J. D.(1985). Shopping Centre Development: Policies and Prospects. Croom Helm Yayınevi.

ICSC, (2018). https://www.icsc.org/news-and-views/research, [23.03.2018].


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


............................................................................................................................................................................................................................

HOW DO YOU REGISTER and SUBMIT AN ARTICLE?

Registering and Logging in

Submitting an Article