SOSYAL REFAH KRİTERLERİ AÇISINDAN TÜRKİYE’NİN 2000’Lİ YILLARININ İNCELENMESİ

Akif Ziya Bayrak

Abstract


Ülkeler beşeri ve iktisadi kaynaklarını kullanarak büyümektedirler. Bu büyüme kalkınmayı da beraberinde getirmektedir. Ülkeler kalkınma kriterlerindeki uygunluğuna göre de sınıflandırılmaktadırlar. Mesela; az gelişmiş ekonomi, gelişmiş ekonomi veya gelişmekte olan ekonomi gibi. Bu kalkınma terminolojisinde genelde ekonomik kriterler belirleyici unsurdur. Bireyin refah düzeyi ve sosyal yapısındaki değişme göz ardı edilebilmektedir. Bu çalışmada amaç Türkiye’nin ekonomik kriterlerin yanında; toplumsal yapı, kadının sosyal yaşamadaki yeri, çocuk işçi sayısı, eğitim düzeyi, sağlık düzeyi gibi göz ardı edilen sosyo-kültürel ve demografik kriterlere göre değerlendirilmesidir. Bu değerlendirme sonucunda Türkiye kalkınma kriterleri açısından yeri daha sağlıklı belirlenmiş olacaktır. Çalışmada gelir seviyesini, eğitim ve sağlık düzeyini kombine eden İnsanı Gelişme Endeksinden (İGE) yararlanılmıştır.

Yapılan inceleme sonucunda 2000’li yıllardan günümüze kadar olan gelişmelere bakıldığında, Türkiyenin toplumsal yapısını oluşturan; değerler, dil, aile kurumu, nüfus ve eğitim gibi alanlarda geçmiş yıllara göre, yapıcı ve istenilen düzeylere ulaşıldığı görülmektedir. Kadının sosyal yaşamdaki alanını oluşturan; kadın istihdamının arttığı ve kadınların devlet personeline olarak istihdamında artışların olduğu görülmektedir. Bu yıllarda çocuk işçiliğinde azalma eğiliminin olduğu saptanmaktadır. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı İnsani Gelişme Raporu Ofisi (UNDP) tarafından yayınlanan son rapora göre Türkiye’nin İGE değeri 0,767’dir. Bu değerle Türkiye, yüksek insani gelişme kategorisinde yer aldığını ve 188 ülke arasında 71. olduğunu ortaya koymaktadır. Türkiye’nin İGE değeri 2000’li yıllarda 0,576’dan 0,767’ye yükselmiştir. Bu, toplamda %33,2’lik bir artış anlamına geliyor. Türkiye’de doğuşta beklenen yaşam süresi 11,2 yıl; ortalama öğrenim süresi 3,7 yıl ve beklenen öğrenim süresi 5,7 yıl artmıştır. Türkiye’de kişi başına Gayrisafi Milli Hasıla (GSMH) bu yıllar arasında yaklaşık %78,2 oranında bir artış göstermiştir.

Sonuç olarak Türkiyenin sosyal refah kriterlerine göre son yıllarda iyileşme görülmektedir. Fakat daha yüksek refah düzeylerine ulaşılabilmesi için gelir seviyesine, istihdam dağılımına, eğitim ve sağlığa yönelik yapısal reformların hızla yapılması gerekmektedir.

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


............................................................................................................................................................................................................................

HOW DO YOU REGISTER and SUBMIT AN ARTICLE?

Registering and Logging in

Submitting an Article